Kompresör nedir?

Kompresör nedir?

KOMPRESÖR

Kompresör Nedir? Kompresör Ne İşe Yarar?

   Kompresör, hava veya diğer gazları atmosfer basıncından daha yüksek basınçlara sıkıştırmak için kullanılan motorlu makinelerdir. Elektrikli, dizel, benzinli motor vb itici güç olarak kullanarak mekanik enerjiyi basınç enerjisine dönüştürür. Endüstriyel işlerde kompresörler dönme hareketini elektrik motoruyla sağlar. Deniz araçları, motorlu araçlar ve iş makinelerinde ise benzinli veya dizel motorlar kullanılır.  Atmosferden aldığı havayı sıkıştırarak basıncını arttırır. Basınç artışını tıpkı bir yay gibi sıkıştırarak gerçekleştirir. 

   Hava hacmini sıkıştırdığında reaksiyon kuvveti geri dönmek için büyük bir kuvvet uygular. Uyguladığı bu kuvvete "pnömatik enerji" denir. Pnömatik enerji bazı cihazları hareket ettirmek için gereklidir. Kompresörler pnömatik çalışma sistemiyle basınçlı havaya ihtiyaç duyulan ortamlarda hava desteği sağlamak için kullanılır. Kompresörle sağlanan hava günlük hayatta da birçok alanda kullanım yeri bulmuştur. Örneğin araba lastiklerini şişiren alet hava kompresörüdür. Bu sistem de pnömatik olarak çalışır.

Kompresör Nasıl Çalışır?

   Kompresörlerde genel çalışma prensibi, dışarıdan aldığı havayı daha yüksek basınçlarda kullanmak şeklindedir. Motordan aldığı hareket kompresörde negatif basınç oluşturur. Bir filtreyle emilen hava kompresörde küçük bir hacimle hapsedilir ve belirli oranda sıkıştırılır. Sıkıştırma ile doğru orantıda basınç yükselir. Basınçlı hava birçok avantajının yanı sıra yüksek maliyetlidir. Bu nedenle ekonomik olarak basınçlı havayı kullanmak için doğru kompresör seçilmelidir. Kompresörün verimli çalışabilmesi için de emiş havası temiz ve serin olmalıdır. Emiş filtreleri sık sık temizlenmeli ve zamanı geldiğinde değişimi yapılmalıdır. 

Kompresör Seçiminde Nelere Dikkat Edilmelidir?

      *Özel Güç Tüketimi                      *Yüksüz Güç Tüketimi                *Kompresör Tipi

      *Hava Miktarı                                *İşletme Basıncı                         *Temiz Basınçlı Hava         

Kompresörler soğutma sistemlerinin kalbidir. Kompresör arızalanırsa sistem de arızalıdır. İşletmenin gerek duyduğundan fazla basınçlı hava kompresörü seçmek ekonomik açıdan büyük zarar verir. Kaliteli kompresör, kullanıldığı süre boyunca en düşük elektrik enerjisini kullanarak en verimli havayı elde etmesi demektir.           

Kompresör Çeşitleri Nelerdir?

  Çalışma şekillerine çeşitli kategorilere ayrılmaktadır:

1)Pistonlu (İleri-Geri) Kompresör: Pistonun ileri geri hareket etmesiyle çalışan kompresörlerdir. Düşük hızda dönme nedeniyle ses ve titreşimi yüksektir ancak düşük maliyetlidir.

2)Dönemsel Kompresör: Kendi içerisinde 3 gruba ayrılır;

          a)Merkezkaç Kompresörler: Çalışma prensibine göre hava veya gaz merkezi olarak dairesel hazneye alınır. Havanın dairesel merkezde dönmesi sonucu merkezkaç gücü hızlanır. Dış kısma geldiğinde hızını düşürür. Hızın düşmesi basıncın artmasını sağlar. Hava toplama halkasına alınıp dışarı atılır.

          b)Eksenel Akımlı Kompresörler: Bu sistemde hava dönme eksenine paralel olarak devreye girer. Helisel şekilde ilerler ve basınç artar. 

          c)Dönel Pozitif Yer Değiştirmeli Kompresör: Hava, dış merkezi pompalarla birbirini takip eden küçük hacimlerle alınır. Hacim azaldıkça basınç artar. Motorun dönmekte olan parçası akışkanı girişten çekerek kendi etrafında dairesel olarak döndürür. Çıkıştaki yüksek basınç bölümüne aktarır. Doğalgaz sektöründe gaz ölçüsü olarak kullanılır.

3)Jet Kompresör: Jet kompresörler de kendi içerisinde 2 gruba ayrılır;

           a)Hidrolik Kompresörler: Düşen su veya basıncın altındaki suyu, hareketli endüstriyel parça kullanmadan havaya basıncı uygular. Yüksek seviyedeki su kütlesi düşük seviyeye inerken basınç uygular. Hemen sonrasında basınçlı havadan su ayrılır. İlk kurulum masrafı yüksek olmasına rağmen ileriye dönük verim düşünüldüğünde oldukça uyguna gelmektedir.

           b)Gaz ve Buhar Kompresörleri: Basınçlı havanın çıkış yaptığı ağzı bulunur. Bu ağızdan yüksek basınçlı hava çıkarken genişler, hızlı hareket etmesiyle havayı da beraberinde götürür. Azalan kinetik enerji basıncı arttırır. Bu tür kompresörler basit ve hareketli parçası yoktur. Kullanımı kolay ancak verimi oldukça düşüktür. 

4)Vidalı Kompresör: Piston yerine birbirine geçmiş rotor çifti kullanılır. Basınçlı hava üretmek için dişleri birbirini saran iki sorunsuz vidadan bir tanesi diğerini hareket ettirerek gazı sıkıştırır. Diğer türlerden ayıran özelliği birbirine geçmiş şekildeki rotor çiftinden oluşmasıdır. Emme ve çıkış valfleri yoktur. 

Kompresörler Nerelerde Kullanılır?

-Tıbbi ve dişçilik hizmetleri                                   

-Otomobil ve bisiklet boyama                                   

-Petrol alanında gaz sıkıştırma                               

-Otomotivde kalıp işleme

-Kalıp ve pres tezgahları                                     

 -Araç laştiği şişirme                                                   

-Tekstilde iplik üretimi                                           

-Metal sektöründe işletme ve kontrol mekanizmaları 


 Tavsiye Yazı: Soğuk Hava Deposu Servisi